Του Αντώνιου Καλέντζη | Ψυχολόγος, Συγγραφέας  | Psychologized@gmail.com

Όλοι μας έχουμε δει αρκετές ταινίες επιστημονικής φαντασίας που αναφέρονται στο μέλλον του πλανήτη μας με κυρίαρχο ον τα ρομπότ. Πέρα από τα σενάρια πολέμου θα μπορούσε η τεχνητή νοημοσύνη να βοηθήσει στον κλάδο της Ψυχικής Υγείας; Μια νέα έρευνα εστιάζει σε αυτό το ενδιαφέρον ερώτημα.

Χάρη στην πρόοδο της τεχνητής νοημοσύνης, οι υπολογιστές μπορούν τώρα να βοηθήσουν τους γιατρούς στη διάγνωση ασθενειών και να βοηθήσουν στην παρακολούθηση των ζωτικών λειτουργιών των ασθενών από εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά.

Μια νέα προσπάθεια ερευνητών εστιάζει στην μηχανική μάθηση στον κλάδο της ψυχιατρικής, με μια εφαρμογή για κινητά. Αυτή βασίζεται στην παρακολούθηση του τρόπου ομιλίας του εξεταζόμενου και μπορεί να κατηγοριοποιήσει την κατάσταση ψυχικής υγείας ενός ασθενούς, ή ακόμα και μερικές φορές με μεγαλύτερη ακρίβεια από έναν άνθρωπο.

Σχεδόν ένας στους πέντε ενήλικες των ΗΠΑ ζει με κάποια διαγνωσμένη ψυχική ασθένεια και μάλιστα πολλές είναι οι περιπτώσεις που οι ασθενείς ζουν σε απομακρυσμένες περιοχές όπου η πρόσβαση σε ψυχιάτρους ή ψυχολόγους είναι σπάνια. Άλλοι δεν έχουν την πολυτέλεια να δουν συχνά έναν ειδικό. Σε άλλες περιπτώσεις δεν έχουν χρόνο να το κάνουν αυτό.

Η τεχνολογία αυτή ανιχνεύει αλλαγές στην ομιλία που υποδηλώνουν την πτώση της ψυχικής υγείας με βάση καθημερινής παρακολούθησης.

Για παράδειγμα, οι προτάσεις που δεν ακολουθούν ένα λογικό πρότυπο μπορεί να είναι ένα κρίσιμο σύμπτωμα στη σχιζοφρένεια. Οι μεταβολές στον τόνο ή στον ρυθμό μπορεί να υποδηλώνουν μανία ή κατάθλιψη. Και η απώλεια μνήμης μπορεί να είναι σημάδι τόσο των γνωστικών όσο και των προβλημάτων ψυχικής υγείας.

Η νέα εφαρμογή για κινητά ζητά από τους ασθενείς να απαντήσουν σε μια σειρά ερωτήσεων 5-10 λεπτών, μιλώντας στο τηλέφωνό τους. Επίσης τους ρωτάει για τη συναισθηματική τους κατάσταση και να μιλήσουν για μια σύντομη ιστορία της καθημερινότητάς τους. Τέλος, να την επαναλάβουν και δώσουν μια σειρά από δοκιμές κινητικών δεξιοτήτων και αφής.

Η ερευνητική ομάδα ζήτησε τους κλινικούς γιατρούς να ακούσουν και να αξιολογήσουν δείγματα ομιλίας 225 συμμετεχόντων, μισοί με σοβαρά ψυχιατρικά προβλήματα, μισοί υγιείς εθελοντές και στη συνέχεια συνέκριναν τα αποτελέσματα αυτά με εκείνα του συστήματος μηχανικής μάθησης.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης του υπολογιστή μπορούν να είναι τουλάχιστον τόσο ακριβή όσο οι ειδικοί

Σίγουρα η επιστήμη οραματίζεται μια κοινωνία κατά την οποία τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης που αναπτύσσονται για την ψυχική υγεία θα μπορούσαν να βρίσκονται στο δωμάτιο με έναν θεραπευτή και έναν ασθενή για να παρέχουν πρόσθετη γνώση που βασίζεται στην πληροφορία. Κάλλιστα θα μπορούσε να λειτουργεί ως σύστημα απομακρυσμένης παρακολούθησης για τους σοβαρά ψυχικά ασθενείς.

Το μόνο σίγουρο είναι πως τα τεχνολογικά επιτεύγματα πρέπει να έχουν ως σκοπό την βοήθεια ενός ανθρώπου στην καθημερινότητά του και όχι την περιθωριοποίησή του και την παθητικότητα στην ζωή.

 Πηγή έρευνας : Chandler et al. ; Using Machine Learning in Psychiatry: The Need to Establish a Framework That Nurtures Trustworthiness ; Oxford academic , Schizophrenia Bulletin ; Δημοσιεύθηκε στις 1 Νοεμβρίου 2019