Του Αντώνιου Καλέντζη | Ψυχολόγος, Συγγραφέας  | υπ. Διδάκτωρ University of Reading, UK | Psychologized@gmail.com

 

 

Όλοι γνωρίζουμε πόσο σημαντική είναι η αναπνοή στον άνθρωπο και είναι κάτι που το μαθαίνουμε από τα πρώτα σχολικά χρόνια. Πρόσφατα όμως μια έρευνα  αναφέρει πως ο ρυθμός αναπνοής δημιουργεί ηλεκτρική δραστηριότητα στον ανθρώπινο εγκέφαλο που ενισχύει τις συναισθηματικές εντάσεις και την ανάκληση μνήμης!

Αυτές οι επιδράσεις στη συμπεριφορά εξαρτώνται  από το αν εισπνέετε ή εκπνέετε και αν αναπνέετε μέσω της μύτης ή του στόματος.

Στη μελέτη, οι ερευνητές έβαζαν τους συμμετέχοντες μπροστά σε μια οθόνη και ξαφνικά τους τρόμαζαν με ένα πρόσωπο. Εξέτασαν έπειτα πως συσχετίζονταν τα συναισθήματα με την εκπνοή ή την εισπνοή. Τα άτομα ήταν επίσης πιο πιθανό να θυμούνται ένα αντικείμενο αν τα αντιμετώπισαν στην εισπνευστική αναπνοή από το εκπνεόμενο. Η επίδραση εξαφανίστηκε αν η αναπνοή ήταν μέσω του στόματος.

Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα αυτής της μελέτης είναι ότι υπάρχει σημαντική διαφορά στην εγκεφαλική δραστηριότητα στην αμυγδαλή και τον ιππόκαμπο κατά τη διάρκεια της εισπνοής σε σύγκριση με την εκπνοή .Όταν οι συμμετέχοντες εισέπνεαν , ανακάλυψαν ότι τονώνονταν οι  νευρώνες στον οσφρητικό φλοιό, την αμυγδαλή και τον ιππόκαμπο.

Παρατηρήθηκαν επίσης και επτά ασθενείς με επιληψία οι οποίοι είχαν προγραμματιστεί για χειρουργική επέμβαση στον εγκέφαλο. Μια εβδομάδα πριν από τη χειρουργική επέμβαση, ένας χειρουργός εμφύτευσε ηλεκτρόδια στους εγκεφάλους των ασθενών για να προσδιορίσει την προέλευση των κρίσεων τους. Αυτό επέτρεψε στους επιστήμονες να αποκτήσουν ηλεκτροφυσιολογικά δεδομένα απευθείας από τους εγκεφάλους τους. Τα εγγεγραμμένα ηλεκτρικά σήματα έδειξαν ότι η εγκεφαλική δραστηριότητα κυμάνθηκε με την αναπνοή. Η δραστηριότητα παρατηρείται στις περιοχές του εγκεφάλου όπου επεξεργάζονται τα συναισθήματα, τη μνήμη και τις μυρωδιές.

Αυτή η ανακάλυψη οδήγησε τους επιστήμονες να ρωτήσουν αν οι γνωστικές λειτουργίες που συνδέονται τυπικά με αυτές τις περιοχές του εγκεφάλου – ιδιαίτερα η επεξεργασία του φόβου και η μνήμη – θα μπορούσαν επίσης να επηρεαστούν από την αναπνοή.

 

Η αμυγδαλή συνδέεται στενά με τη συναισθηματική επεξεργασία, ιδιαίτερα τα συναισθήματα που σχετίζονται με το φόβο. Έτσι, οι επιστήμονες ζήτησαν σε περίπου 60 άτομα να κάνουν ταχείες αποφάσεις σχετικά με τις συναισθηματικές εκφράσεις στο εργαστηριακό περιβάλλον, καταγράφοντας την αναπνοή τους. Παρουσιάζονταν εικόνες από πρόσωπα που δείχνουν εκφράσεις φόβου ή έκπληξης. Οι ερωτηθέντες έπρεπε να υποδείξουν όσο πιο γρήγορα μπορούσαν ποιο συναίσθημα εξέφραζε κάθε πρόσωπο που είδαν.

 

Σε ένα πείραμα που αποσκοπούσε στην εκτίμηση της λειτουργίας μνήμης – που συνδέεται με τον ιππόκαμπο – στους ίδιους ερωτηθέντες παρουσιάστηκαν εικόνες αντικειμένων στην οθόνη του υπολογιστή και τους ζητήθηκε να τα θυμούνται. Αργότερα, τους ζητήθηκε να ανακαλέσουν αυτά τα αντικείμενα. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ανάκληση ήταν καλύτερη εάν οι εικόνες συναντήθηκαν κατά την εισπνοή.

Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η ταχεία αναπνοή μπορεί να προσφέρει πλεονέκτημα όταν κάποιος βρίσκεται σε επικίνδυνη κατάσταση

 

Εάν βρίσκεστε σε κατάσταση πανικού, ο ρυθμός αναπνοής γίνεται ταχύτερος. Ως αποτέλεσμα, θα καταναλώνετε αναλογικά περισσότερο χρόνο εισπνοής από ό, τι σε μια ήρεμη κατάσταση.

Έτσι, η έμφυτη αντίδραση του οργανισμού μας στον φόβο με ταχύτερη αναπνοή θα μπορούσε να έχει θετικό αντίκτυπο στη λειτουργία του εγκεφάλου και να οδηγήσει σε ταχύτερους χρόνους απόκρισης σε επικίνδυνα εξωτερικά ερεθίσματα του περιβάλλοντος.

 Πηγή : Christina Zelano et al. ; Nasal Respiration Entrains Human Limbic Oscillations and Modulates Cognitive Function ; Journal of Neuroscience. Published online December 7 2016 doi:10.1523/JNEUROSCI.2586-16.2016

Σας αρέσουν τα άρθρα μας; Κατεβάστε δωρεάν την εφαρμογή Psychologized για Android